Publicatiedatum: 25 augustus 2021

Leiderschap vanuit bezieling

Bezield zijn: wat bedoelen we daar eigenlijk mee? Bezield zijn is je laten raken en leiden door datgene wat je ziel je ingeeft: een verlangen, een passie of een kwaliteit. Werken vanuit bezieling is werken vanuit een bepaalde geestdrift, waarmee je ook de werklust van anderen aanwakkert. Het zorgt voor verbinding.

Werken ‘vanuit de ziel’ kan enigszins zweverig klinken. Toch is het feitelijk heel aards en past het uitstekend bij een onderwerp als leiderschap. Al zolang er over leiderschap wordt geschreven, wordt bezieling als thema benoemd. Anselm Grün schrijft in zijn boek Bezielend leidinggeven bijvoorbeeld over de oude Regel van Benedictus, die werd geboren in de vijfde eeuw na Christus. Benedictus wijst ons erop dat je als leider je eigen ziel moet bewaken: de binnenkant van de mens. “Je moet niet alleen bezig zijn met alle opdrachten en de buitenkant. Je eigen ziel bewaken wil dus zeggen dat je in je leidinggevende taak niet helemaal moet opgaan in externe beslissingen en acties, maar steeds contact met jezelf moet hebben.” En, niet onbelangrijk voor de leiders van onze tijd: “Wie zijn eigen ziel bewaakt, kan ook zijn medewerkers bezielen. Hij raakt aan hun diepste verlangens en motiveert hen op deze manier om goed werk te verrichten.”    

Bezieling bij ambachtsmensen

Bezieling is vaak goed zichtbaar bij mensen die een ambacht uitoefenen. De liefde die zij voelen voor het materiaal waarmee ze werken en voor het product dat ze ermee maken, is soms bijna tastbaar. Zelf werkte ik jarenlang in een familiebedrijf, waar wij onder andere grafmonumenten en interieurproducten van natuursteen maakten. Daarvoor hadden wij nog echte steenhouwers in dienst, die in directe samenspraak met onze klanten een grafmonument vormgaven. Er zat ziel in die monumenten. De toewijding van de steenhouwers én de gewenste verlangens van nabestaanden werden zichtbaar in het eindresultaat. De klanttevredenheid was hierdoor hoog – en het contrast met gebeeldhouwde monumenten die later uit China kwamen groot. Ambachtsmensen laten zich sturen door wat hen invalt en geven van binnenuit, met hart en ziel, vorm.

Ook leiderschap is een ambacht. Je leert het door het te doen. Als leider heb je niet altijd alles onder controle, je leert gaandeweg hoe je op mensen en omstandigheden reageert en hoe je met angst en tegenslag omgaat. Met de tijd rijpt je leiderschap en vind je je eigen vorm.

Zielsdrijfveren

Wanneer je goed weet wie je zelf bent en wat jouw inspiratiebronnen zijn, leid je van daar uit ook anderen. Veel mensen associëren bezieling met het hebben van een ‘drive’: een innerlijke drijfveer. Zo’n drijfveer of roeping is een mechanisme dat richting geeft aan ons dagelijkse doen en laten.

Als coach begeleid ik mensen hun zielsdrijfveren te (her)kennen en een optimale balans tussen ego-, ontwikkelings- en zielsdrijfveren te realiseren. Een optimale balans vergroot namelijk je vermogen om vanuit bezieling leiding te geven en een bezielde en veilige werkomgeving te creëren. Je doet je voor zoals je bent en stimuleert dat ook in anderen.

Ziel en zakelijkheid verbinden

Als leider speel je een cruciale rol bij het verbinden van ziel en zakelijkheid op de werkvloer. Medewerkers ervaren hun werk als zinvol, wanneer ze hetgeen zij doen in een groter geheel kunnen plaatsen. Ze moeten zich niet vervreemd, maar juist verbonden voelen. Hieraan kun je als bezield leider op allerlei manieren een bijdrage leveren. In een werkomgeving waar bezieling rondgaat, gaat samenwerken haast vanzelf.